کتاب سفرنامه بخارا و اشاره ای به روستای تاریخی ده نمک در آن  

کتاب سفرنامه بخارا عصر محمد شاه قاجار» با مولف مجهول، به زبان فارسى در مورد طوایف تکه در مرو، سرخس، آخال و تجن مى‏باشد. نویسنده گویا ایلچى دربار فتحعلى‏شاه بوده و به همراه خواجه خلیل فرستاده امیر بخارا از تهران رهسپار بخارا گردیده و گزارش منزل به منزل را در این سفرنامه شرح داده است. وى از سیف‏ الله میرزا (چهل و دومین پسر فتحعلى‏شاه) و آصف‏الدوله حاکم خراسان و محمد زمان خان قاجار [عزالدّین‏لو] حاکم بسطام و حاجى سید اسماعیل مجتهد سبزوارى و محمدتقى خان قاجار یاد کرده است. اهمیت این سفرنامه بدان خاطر است که نخستین گزارش موجود یک مأمور ایرانى دوره قاجاریه از ماوراءالنهر به ویژه بخارا است.

مولف سفرنامه بخارا نوشته است:

منزل پنجم ده نمك كه هفت فرسخ است وارد شديم. مذكور شد كه اهالى آنجا زياده مستأصل و پريشان مى‌‏باشند، از عهده‏ اخراجات و سيورسات نمى‏‌توانند برآيند. آن‏ شب خرج خليل خواجه را اين فدوى متحمل شد و به رعايا تحميلى وارد نياورد.