بهترین مکان رصد ستارگان:

روستای ده نمک از توابع شهرستان آرادان در غرب استان سمنان و در حاشیه کویر قرار گرفته است که بر اساس بررسی های به عمل آمده توسط انجمن نجوم ایران به دلایل ذیل دارای قابلیت های منطقه ای برای رصد ستارگان میباشد : آسمان کاملا  تاریک در دنیا بسیار سخت پیدا می شود. هنوز در برخی از مناطق ایران آسمان کاملا تاریک پیدا می شود.که یکی ازاین نقاط کویر است. از منظر نجومی منطقه دهنمک  در مقیاس بورتل (مقیاسی جهت سنجش تاریکی) دارای رتبه می باشد. در برخی نقاط کویر شهرستان آرادان هیچ گونه آلودگی نوری وجود ندارد. این منطقه بهترین و تاریکترین منطقه بررسی شده در پروژه آلودگی نوری  می باشد. حتی در برخی اوقات سیارات مشتری و زهره که همانند ستاره ای پرفروغ دیده می شود، به علت تاریکی محیط بر روی زمین سایه ایجاد می کنند. دسترسی به چنین مناطقی بسیار دشوار است ولی موقعیت روستای ده نمک به دلایل زیر ممتاز می باشد. همه ماهه تورهای دانشجوئی  از دانشگاههای کشور ،ایران گردان و ایران شناسان و علاقه مند به علم نجوم برای رصد ستارگان عازم کاروانسرای شاه عباسی دهنمک میشوند از جمله دانشگاههای که اقدام به این امر نموده اند میتوان به دانشکاه شهید بهشتی ، دانشگاه ادیبان  و….. را نام برد .

دارا بودن آسمانی پر ستاره و تاریک در روستای تاریخی دهنمک

طبق دادهای گردآوری شده توسط کارشناسان انجمن نجوم ایران طی سالیان متوالی، در دهنمک رصد ستارگانی با حد قدر 2/7 میسر است که با توجه به حد قدر تاریکترین نقاط سیاره زمین (حدود 5/7) مکان مورد نظر یکی از تاریکترین و پرستاره ترین نقاط سیاره ما به حساب می آید. همچنین مطابق بررسی های صورت گرفته، از بابت دیگر شاخص های مؤثر بر انتخاب یک مکان جهت انجام رصدهای تخصصی آسمان از جمله شاخص seeing، سرعت باد، ارتفاع و.. در وضعیتی قابل قبول برای استقرار تلسکوپ هایی دست کم با قطر شیئی یک متر (بسیار بزرگتر از تلسکوپ های مورد استفاده ستارشناسان آماتور) قرار دارد.

 منطقه ده نمک دارای ابر بسیار کم و در نتیجه تعداد شب هایی با آسمان صاف در حدی بسیار فراتر از نیاز متعارف ستاره شناسان می باشد. تجربیات موجود در شب های رصدی برگزار شده در این مکان، از جمله شهاب باران برساوشی یکی از زیباترین پدیده های نجومی  که در ایران و چند کشور دیگر جهان قابل رؤیت است و در آن به طور متوسط درهر ساعت 50 تا80 شهاب آسمانی مشاهده می شود. کاروانسرای ده نمک دارای شرایط مناسب و افق باز برای رصد ستارگان است  این کاروانسرا یکی از بهترین نقاط ایران برای رصد و ستاره شناسی است در زمانی که به علت طوفان و گرد و غبار امکان رصد ستارگان در نقاط مجاور این روستا وجود ندارد، ستاره شناسان شبی پر ستاره و رصدی به یاد ماندنی را در این مکان تجربه می کنند.

منطقه پیش بینی شده با وجود واقع شدن در مکانی بکر، از بالاترین سطح امنیت و همکاری توسط جوامع ومسئولین محلی به خصوص در بخش و شهرآرادان و شهرستان آرادان برخوردار است.

وجود جاذبه های گردشگری مکمل در منطقه نیز نظیر کویرهایی که با چشم اندازهای زیبا و معماری کویری، سنت هایی کهن، مردمی میهمان نواز از طرفی دسترسی   حمل و نقل ریلی و  جاده ای ؛ وجود اقامتگاه و مراکز درمانی ،اورژانس و هلال احمر ؛ کاروانسرا،قلعه و جاذبه های گردشگری  و طبیعت در کنار رصد ستارگان بر مزیت این محدوده جغرافیایی جهت ورود گردشگران نجومی و تور های ستاره شناسی افزوده است.

كویرهای پهناور ایران می‌توانند یكی از مهمترین انگیزه‌های سفر به ایران برای منجمانی باشند كه در جست‌وجوی آسمانی صاف، تاریك و بدون غبار برای رصد اجرام آسمانی هستند.

شایان ذکر است کاروانسرای زیبای دهنمک  که مربوط به دوره ی صفوی می باشد در کنار جاده سمنان به تهران واقع شده است  و بعلت شرایط کویری که در منطقه وجود دارد برای رصد ستارگان مناسب است . این اثر  به همراه چندین اثر تاریخی دیگر در روستای دهنمک به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است .

گروه های علمی، فرهنگی و طبیعت گردی به رصد ستارگان وشهاب باران برساوشی یکی از زیباترین پدیده های نجومی سال است که در ایران و چند کشور دیگر جهان قابل رؤیت است و در آن به طور متوسط درهر ساعت 50 تا80 شهاب آسمانی مشاهده می شود. می پردازند.

بيشتر افراد شركت كننده در تورهاى رصدى به خاطر عشق و علاقه‌اى كه به نجوم دارند، شب‌ها را در دل كوير مى‌گذرانند و امكانات رفاهى اهميت چندانى در عزم راسخ آنها براى رصد آسمان در شب‌هاى كوير ندارد، اما وجود سرپناهى كه حداقل امكانات را در اختيار گردشگران نجومى‌بگذارد و امنيت آنها را تامين كند، تاثير بسيارى در جذب افراد  به اين گونه سفرهاى علمى‌دارد. گردشگرانى كه به منظور رصد ستارگان به دهنمک سفر مى‌كنند، استفاده از كاروانسرا و بناهاى تاريخى كه در این روستا  و محل‌هاى مناسب براى رصد وجود دارد را بهترين مكان براى اقامت منجمان در طول تورهاى رصدى مى‌دانند.در ايران آثار تاريخى فراوانى وجود دارد كه حائز شرايط مناسب براى اقامت شركت كنندگان در تورهاى رصدى است. اما تعداد محدودى از اين بناها در اين خصوص تجهيز شده اند که یکی از آنها کاروانسرای صفویه ده نمک است .