آب انبار چهل پله روستای ده نمک:
آب انبار چهل پله یا به زبان ده نمکی ژیر آو : این بنا در روستای تاریخی و گردشگری ده نمک و روبروی آب انبار بالا و پائین جاده اصلی راه شوسه تهران به خراسان و نزدیک به کاروانسرای شاه عباسی و پائین آب انبار کوچک قرار دارد، این آب انبار با توجه به اینکه برای رفتن به مخزن یا پا شیر آن میبایست چهل عدد پله را طی نمود ملقب به چهل پله میباشد .
آبانبارهای روستای تاریخی ده نمک را میتوان چنین توصیف کرد که حوض سرپوشیدهای که در قدیم برای ذخیره آب و در زیر زمین ساخته شده و مخزن آب سرپوشیده ودر پایینتر از سطح زمین است که آب آشامیدنی را برای روزهای کم آبی فراهم مینموده است .در آب انبار چهل پله شکل بنا، عایق بودن دیوارها، پایین بودن مخزن آب کمک میکرده که در روزهای گرم هم آب خنک و گوارا در دسترس باشد و تهویه و هواکشی به نحو مطلوب انجام شود.
شرایط اقلیمی خشک و نیمه خشک روستای ده نمک از یک سو و قرار گرفتن آن بر سر راه کاروانها جاده ابریشم ، تاثیر ژرف و بنیادی در خلق پدیده معماری بناهای روستا گذاشته است فن ساختمان و شیوه معماری آب انبار روستای ده نمک دارای اعتبار خاصی است؛ چرا که سازندگان این بنا با دقت و نکتهسنجی بسیار، به مسایل عمده ای چون میزان فشار آب بر کف و سطح آبانبار، مساله اندود داخل بنا، تهویه، تصفیه و جلوگیری از آلودگی آب، توجه کامل داشتهاند.
هنر تزیین نمای داخلی سنگ فرش کف آبانبار و نمای خارجی آب انبار روستای دهنمک، نشان دهنده آن است که این بناها با بسیاری از ویژگیها و روحیات ساکنان روستا، ارتباط نزدیک و مستحکمی داشته است .
متاسفانه آب انبار چهل پله روستای تاریخی ده نمک در اواخر ده هفتاد سقف آن تخریب و مخزن و پله های آن نیزدر زیر خاک مدفون گردید